Τα οφέλη του θηλασμού για τη μαμά

Γνωρίζατε ότι ο θηλασμός ωφελεί σημαντικά τη δική σας υγεία και ευεξία με πολλούς τρόπους; Και τα πολλά πλεονεκτήματα του θηλασμού για τις μητέρες ξεκινούν από το πρώτο κιόλας γεύμα.

Τη στιγμή που έρχεστε σε επαφή δέρμα με δέρμα με το νεογέννητό σας, το σώμα σας βιώνει μια έκρηξη ωκυτοκίνης.¹ Γνωστή ως «ορμόνη της αγάπης» ή «χημική ουσία της αγκαλιάς», απελευθερώνεται επίσης κάθε φορά που το μωρό σας θηλάζει.

Η έγκαιρη και συχνή προσκόλληση του μωρού στο στήθος βοηθά τη μήτρα σας να συσπάται και ενισχύει το «τρίτο στάδιο» του τοκετού, δηλαδή την έξοδο του πλακούντα. Έτσι, προστατεύεστε από υπερβολική απώλεια αίματος.²

«Όταν μια μητέρα θηλάζει, η μήτρα της συρρικνώνεται πιο γρήγορα από εκείνη μιας μητέρας που δεν θηλάζει», εξηγεί ο καθηγητής Peter Hartmann, διεθνώς αναγνωρισμένος ειδικός στη φυσιολογία του θηλασμού, από το Πανεπιστήμιο της Δυτικής Αυστραλίας. «Παλαιότερα, όταν μια γυναίκα αιμορραγούσε, οι γιατροί έβαζαν το μωρό στο στήθος όσο πιο γρήγορα μπορούσαν για να προκαλέσουν αυτή τη συστολή.»

Τις πρώτες μέρες μετά τη γέννηση, η ωκυτοκίνη που παράγεται κατά τον θηλασμό βοηθά στην αποφυγή περαιτέρω απώλειας αίματος, μειώνοντας την πιθανότητα αναιμίας από έλλειψη σιδήρου.³

Πώς ο θηλασμός ωφελεί την υγεία σας

Η ωκυτοκίνη έχει επίσης αντικαταθλιπτική δράση. Μια μελέτη διαπίστωσε ότι οι μητέρες με υψηλότερα επίπεδα της ορμόνης εμφάνιζαν λιγότερα συμπτώματα άγχους και κατάθλιψης.⁴  Στην πραγματικότητα, όσο συνεχίζετε να θηλάζετε, η ωκυτοκίνη σας βοηθά να αισθάνεστε ήρεμες, να μειώνετε το στρες και την αρτηριακή πίεση και να αυξάνετε το όριο αντοχής στον πόνο.⁵

Όσο περισσότερο συνεχίζετε τον θηλασμό, τόσο περισσότερα οφέλη αποκομίζετε για την υγεία σας. «Υπάρχουν τόσα πολλά πλεονεκτήματα για τις μητέρες», λέει ο καθηγητής Hartmann. «Ο θηλασμός μειώνει τον κίνδυνο καρδιακής νόσου και σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2. ^6,7 Κάθε επιπλέον μήνας θηλασμού μειώνει επίσης τον κίνδυνο εμφάνισης αρκετών μορφών καρκίνου, συμπεριλαμβανομένων εκείνων του μαστού, των ωοθηκών και της μήτρας.»^8,9

Το μητρικό γάλα: η απόλυτη ευκολία στη διατροφή

Αν και οι πρώτες εβδομάδες μπορεί να είναι κουραστικές, μόλις εξοικειωθείτε με το θηλασμό, η ευκολία του αποτελεί μεγάλο πλεονέκτημα. Μπορείτε να ταΐσετε οποιαδήποτε στιγμή με ελάχιστη προσπάθεια. Δεν χρειάζεται βράσιμο, ανάμιξη, ψύξη ή αποστείρωση – απλώς ξεκουμπώστε το στηθόδεσμό σας και ξεκινήστε.

Δεν χρειάζεται να κουβαλάτε εξοπλισμό για γάλα σε σκόνη όταν βγαίνετε έξω – κάτι που είναι πραγματικά χρήσιμο όταν έχετε ήδη πάνες, ρούχα, μωρομάντηλα και άλλα βασικά είδη μαζί σας. Ο θηλασμός καταστέλλει επίσης την ωορρηξία, με αποτέλεσμα να σταματά η περίοδος – κάτι που για πολλές μητέρες αποτελεί πλεονέκτημα. Ο αποκλειστικός θηλασμός (χωρίς άλλα υγρά ή τρόφιμα) λειτουργεί επίσης ως μέθοδος αντισύλληψης, με αποτελεσματικότητα τουλάχιστον 98%¹⁰, ποσοστό παρόμοιο με το χάπι ¹¹ή τα προφυλακτικά.¹²

«Στο παρελθόν, περισσότερες εγκυμοσύνες είχαν αποφευχθεί μέσω του θηλασμού από οποιαδήποτε άλλη μέθοδο αντισύλληψης. Και αυτό εξακολουθεί να ισχύει σε ορισμένες αναπτυσσόμενες χώρες», λέει ο καθηγητής Hartmann. Ωστόσο, μερικές γυναίκες παρατηρούν την επανεμφάνιση της περιόδου τους ενώ θηλάζουν αποκλειστικά, οπότε χρειάζεται προσοχή εάν δεν θέλετε να μείνετε έγκυος.

Περισσότερος ύπνος χάρη στον θηλασμό

Όταν το μωρό σας ξυπνάει τη νύχτα για να πιει γάλα (όπως κάνουν τα περισσότερα βρέφη κάτω του ενός έτους, είτε θηλάζουν είτε σιτίζονται με μπιμπερό),¹³ ο θηλασμός τείνει να είναι ο πιο γρήγορος και εύκολος τρόπος για να τα ταΐσετε. Μπορείτε να το κάνετε ακόμα και ξαπλωμένη! Η ωκυτοκίνη και άλλες ορμόνες που εκκρίνονται κατά τη διάρκεια του θηλασμού θα σας βοηθήσουν και τους δύο να ξανακοιμηθείτε γρήγορα μετά.¹⁴

Εάν θηλάζετε, μπορεί στην πραγματικότητα να κοιμάστε περισσότερο από ό,τι εάν δίνετε στο μωρό σας γάλα σε σκόνη ή εφαρμόζετε μικτή σίτιση.¹⁵ Μια μελέτη διαπίστωσε ότι η διαφορά είναι 40 έως 45 λεπτά επιπλέον ύπνου ανά νύχτα.¹⁶ Με την πάροδο του χρόνου, αυτό προσθέτει πολύτιμες επιπλέον ώρες που θα μπορούσαν να έχουν μεγάλο αντίκτυπο στην ευημερία σας.

Ο θηλασμός ενισχύει το δεσμό με το μωρό

Η έκρηξη ωκυτοκίνης που βιώνετε σε κάθε θηλασμό βοηθά επίσης να ενισχυθεί ο δεσμός με το μωρό σας. Οι επιστήμονες έχουν συνδέσει τα αυξημένα επίπεδα ωκυτοκίνης με αυτό που περιγράφουν ως «ενισχυμένη μητρική συμπεριφορά». Αυτό σημαίνει ότι οι μητέρες που κοιτάνε τα παιδιά τους στα μάτια για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, ανταποκρίνονται πιο γρήγορα και χαϊδεύουν τα μωρά τους περισσότερο¹⁷ – δεν ονομάζεται τυχαία η «ορμόνη της αγάπης»!

Πώς ο θηλασμός μπορεί να σας βοηθήσει να χάσετε βάρος

Αν έχετε αναρωτηθεί ποτέ πόσες θερμίδες καίγονται κατά το θηλασμό, η απάντηση είναι μέχρι και 500 την ημέρα¹⁸ – περίπου το ίδιο με μια ώρα ποδηλασίας. Και αν αντλείτε γάλα μητρικό, τα αποτελέσματα θα πρέπει να είναι παρόμοια. Αυτές οι επιπλέον θερμίδες που καίγονται με τον θηλασμό μπορούν να σας βοηθήσουν να χάσετε το βάρος που έχετε πάρει κατά την εγκυμοσύνη. Ή, εναλλακτικά, μπορεί απλώς να σας επιτρέψουν να φάτε λίγα επιπλέον κέικ και μπισκότα!

Μπορεί επίσης να χρειαστεί λίγη υπομονή, όπως εξηγεί ο Καθηγητής Χάρτμαν: «Οι μητέρες μπορούν να χάσουν βάρος όταν θηλάζουν, αλλά κυρίως αυτό παίρνει λίγο χρόνο. Πρέπει να θηλάζετε πέρα από την περίοδο των έξι μηνών για να δείτε πραγματικά κάποιο όφελος στην απώλεια βάρους.»

Γιατί ο θηλασμός σας εξοικονομεί χρήματα

Τα οικονομικά οφέλη του θηλασμού αξίζουν επίσης να ληφθούν υπόψη. Αν θηλάζετε αποκλειστικά, δεν χρειάζεται να αγοράσετε ξένο γάλα. Σε μερικούς μήνες αυτό μπορεί να αποτελέσει ένα αξιοσέβαστο ποσό – στις ΗΠΑ, ο θηλασμός συνήθως εξοικονομεί στις οικογένειες 1.200 έως 1.500 δολάρια κατά τον πρώτο χρόνο¹⁹. Ας μην ξεχνάμε ότι δεν θα χρειαστεί να πανικοβληθείτε αν δεν βρείτε την προτιμώμενη μάρκα γάλακτος στα καταστήματα.

Και επειδή τα θηλάζοντα βρέφη τείνουν να αρρωσταίνουν λιγότερο συχνά²⁰, είναι πιθανό να αφιερώνετε λιγότερο χρόνο φροντίζοντας ένα άρρωστο μωρό. Αν έχετε επιστρέψει στη δουλειά, αυτό μπορεί να σημαίνει ότι παίρνετε λιγότερες άδειες λόγω ασθένειας και χαμένων ημερών φροντίδας παιδιών.²¹

Πότε τελειώνουν τα οφέλη του θηλασμού για την υγεία;

Δεν τελειώνουν! Είτε το πιστεύετε είτε όχι, μπορείτε ακόμα να απολαμβάνετε τα οφέλη του θηλασμού τώρα στα μεταγενέστερα χρόνια σας. «Ο θηλασμός βελτιώνει την οστική πυκνότητα, επομένως θα είναι λιγότερο πιθανό να υποφέρετε από οστεοπόρωση και κατάγματα αργότερα στη ζωή αν θηλάζετε», εξηγεί ο Καθηγητής Χάρτμαν.

Ο θηλασμός μπορεί ακόμη να ενισχύσει τη νοημοσύνη σας:  « Με απλά λόγια, ο θηλασμός βελτιώνει το IQ μιας μητέρας», λέει ο Καθηγητής Χάρτμαν. «Οι μητέρες υφίστανται αλλαγές στον εγκέφαλό τους που σημαίνει ότι μπορούν να εκτελούν ορισμένες εργασίες πιο αποτελεσματικά.» Οπότε αν νιώθετε σαν υπερηρωίδα τώρα που είστε μητέρα, πράγματι είστε!

Τώρα που ξέρετε πόσο καλό σας κάνει, μάθετε πόσο ωφέλιμος είναι ο θηλασμός και για το μωρό σας.

References

• 1 Moberg KU et al. Oxytocin effects in mothers and infants during breastfeeding. Infant. 2013;9(6):201-206.
• 2 Sobhy SI, Mohame NA. The effect of early initiation of breast feeding on the amount of vaginal blood loss during the fourth stage of labor. J Egypt Public Health Assoc. 2004;79(1-2):1-12.
• 3 Labbok MH. Effects of breastfeeding on the mother. Pediatr Clin North Am. 2001;48(1):143-158.
• 4 Stuebe AM et al. Association between maternal mood and oxytocin response to breastfeeding. J Womens Health (Larchmt). 2013;22(4):352-361.
• 5 Uvnas-Moberg K, Petersson M. Oxytocin, a mediator of anti-stress, well-being, social interaction, growth and healing. Z Psychosom Med Psychother. 2005;51(1):57-80.
• 6 Peters SAE et al. Breastfeeding and the risk of maternal cardiovascular disease: a prospective study of 300 000 Chinese women. J Am Heart Assoc. 2017;6(6):pii:e006081.
• 7 Victora CG et al. Breastfeeding in the 21st century: epidemiology, mechanisms, and lifelong effect. Lancet. 2016;387(10017):475-490.
• 8 Li DP et al. Breastfeeding and ovarian cancer risk: a systematic review and meta-analysis of 40 epidemiological studies. Asian Pac J Cancer Prev. 2014;15(12):4829-4837.
• 9 Jordan SJ et al. Breastfeeding and endometrial cancer risk: an analysis from the Epidemiology of Endometrial Cancer Consortium. Obstet Gynecol. 2017;129(6):1059-1067.
• 10 Vekemans M. Postpartum contraception: the lactational amenorrhea method.Eur J Contracept Reprod Health Care. 1997;2(2):105-111.
• 11 Brown EJ et al. Contraception update: oral contraception. FP Essent. 2017;462:11-19.
• 12 Trussell J. Contraceptive failure in the United States. 2011;83(5):397-404.
• 13 Brown A, Harries V. Infant sleep and night feeding patterns during later infancy: association with breastfeeding frequency, daytime complementary food intake, and infant weight. Breastfeed Med. 2015;10(5):246-252.
• 14 Uvnäs-Moberg K. Neuroendocrinology of the mother-child interaction. Trends Endocrinol Metab. 1996;7(4):126-131.
• 15 Kendall-Tackett K et al. The effect of feeding method on sleep duration, Maternal well-being, and postpartum depression. Clin Lact. 2011;2(2):22-26.
• 16 Doan T et al. Breast-feeding increases sleep duration of new parents. J Perinat Neonatal Nurs.2007;21(3):200-206.
• 17 Britton JR et al.Breastfeeding, sensitivity, and attachment. Pediatrics. 2006;118(5):e1436-1443.
• 18 Dewey KG. Energy and protein requirements during lactation: Annu Rev Nutr. 1997;17:19-36.
• 19 U.S. Department of Health & Human Services [Internet]. The Surgeon General’s call to action to support breastfeeding – Factsheet; 2011 Jan 20 [cited 2017 Feb]
• 20 Howie PW et al. Protective effect of breast feeding against infection. BMJ. 1990;300(6716):11-16.
• 21 Cohen R et al. Comparison of maternal absenteeism and infant illness rates among breast-feeding and formula-feeding women in two corporations. Am J Health Promot. 1995 Nov-Dec;10(2):148-53.
• 22 Wiklund PK et al. Lactation is associated with greater maternal bone size and bone strength later in life. Osteoporosis International. 2012;23(7):1939-1945.
• 23 Kinsley CH, Lambert KG. The maternal brain. Sci Am. 2006;294(1):72-79.